ช่วงนี้หลายคนน่าจะเห็นภาพไวรัลของสนามวิ่งมุมฉา แถวๆ ชายแดนสงขลา ที่ทำเอาชาวเน็ตและนักวิ่งตั้งคำถามกันให้แซ่ดว่า “แล้วจะเลี้ยวยังไง?” แต่ช้าก่อน อย่าเพิ่งคิดว่านี่คือนวัตกรรมใหม่ที่เพิ่งเกิดขึ้น เพราะที่จีนเคยเดบิวต์โมเดลนี้มาก่อนไทยตั้งเกือบ 10 ปีแล้ว เนื่องในวันหยุดสบายๆ แบบนี้ ชวนมาเจาะลึกเบื้องหลังและแยกวิเคราะห์กันให้ชัดๆ ว่าทำไมสนามทรงนี้ถึงทำให้นักฟิสิกส์กุมขมับ และหมอกระดูกถึงต้องเตรียมเฝือก
ต้นตำรับงานเร่งมื่อพี่จีนต้องส่งงานให้ทันนาย
ย้อนกลับไปปี 2014 โลกต้องตะลึงกับสนามกีฬานครถงเหอ (Tonghe) มณฑลเฮยหลงเจียง เมื่อภาพถ่ายเผยให้เห็นลู่วิ่งที่มีมุมฉาก 90 องศาเป๊ะๆ สาเหตุไม่ได้มาจากดีไซน์ล้ำยุค แต่เกิดจากความ รีบล้วนๆ เรื่องมีอยู่ว่าเจ้าหน้าที่ต้องเร่งทาสีลู่วิ่งให้เสร็จทันกำหนดการตรวจเยี่ยมของท่านผู้นำ ครั้นจะมานั่งคำนวณวาดโค้งให้สวยงามก็กลัวจะไม่ทันการ
เลยตัดสินใจตีเส้นตรงๆ หักมุมมันดื้อๆ แบบนี้แหละ ง่ายดี เจ้าหน้าที่สนามยังให้สัมภาษณ์แบบขำขื่นๆ ไว้ด้วยว่า “พวกเราก็คิดว่ามันดูน่าเกลียดนะ แต่ถ้านายไม่สั่งให้แก้ ก็คงต้องปล่อยไว้อย่างนี้แหละ”
ทำไมการเลี้ยว90องศาถึงฝืนธรรมชาติ
ในทางฟิสิกส์ การวิ่งเข้าโค้งคือการต่อสู้กับแรงหนีศูนย์กลาง (Centrifugal Force) ปกติแล้วหากเราวิ่งเข้าโค้งมนๆ ร่างกายจะเอียงตัวเล็กน้อยเพื่อสร้างสมดุล แต่เมื่อเจอกับมุมฉาก รัศมีความโค้งจะกลายเป็นศูนย์ทันที ซึ่งตามสูตรฟิสิกส์แล้ว ยิ่งรัศมีแคบ แรงเหวี่ยงยิ่งมหาศาล เปรียบเสมือนการขับรถมาด้วยความเร็วสูงแล้วหักพวงมาลัยเลี้ยวขวาทันที รถคันนั้นจะเสียหลักพลิกคว่ำเพราะ โมเมนตัม (แรงเฉื่อย) ที่พยายามส่งรถให้พุ่งตรงไปข้างหน้ายังคงทำงานอยู่
นักวิ่งที่เจอมุมฉากจึงเหลือทางเลือกแค่ 2 ทาง คือต้องเบรกจนตัวโก่งเพื่อลดความเร็วให้เหลือศูนย์แล้วค่อยหมุนตัววิ่งต่อ หรือถ้าฝืนเลี้ยวทั้งที่ยังเร็วอยู่ แรงบิด (Torque) มหาศาลจะไปลงที่ข้อเท้าและหัวเข่า จนเสี่ยงต่อการบาดเจ็บรุนแรง
มุมการแพทย์ที่ต้องระวังศอกหัก
ความเสี่ยงทางการแพทย์ของสนามนี้ ไม่ได้จบแค่เรื่องเข่าพังจากการเบรก แต่มันคืออุบัติเหตุจากการหลุดโค้ง เมื่อนักวิ่งเสียหลักล้มด้วยความเร็วสูง สัญชาตญาณมนุษย์จะสั่งการป้องกันตัวอัตโนมัติด้วยการเอาแขนยันพื้น (ศัพท์ทางการแพทย์เรียกว่า FOOSH – Fall On Outstretched Hand) ท่านี้อันตรายมากเพราะแรงกระแทกทั้งหมดจากน้ำหนักตัวและความเร็ว จะถูกส่งตรงกระแทกเข้าที่ข้อศอกเต็มๆ ทำให้เกิดความเสี่ยงต่อการแตกหักได้ง่ายที่สุด รองลงมาคือข้อมือและไหปลาร้า ดังนั้นนิยามของสนามนี้ในมุมความปลอดภัยจึงสรุปได้ว่า เข่าพังเพราะเบรก แต่ศอกแตกเพราะบิน
เหมือนที่ภาพแต่ต่างที่บริบท
แม้ภาพที่ออกมาจะดูเหมือนฝาแฝดกับสนามแถวปาดังเบซาร์ แต่บริบทเบื้องหลังนั้นต่างกันคนละขั้ว ของจีนเกิดจาก Human Error หรือความมักง่ายที่ต้องการปั่นงานให้จบไวๆ เพื่อรับนาย แต่สำหรับกรณีในไทย ดูเหมือนจะเป็นเรื่องของข้อจำกัดด้านพื้นที่ ที่บีบบังคับให้สนามต้องออกมาในรูปทรงนี้มากกว่า หรือไม่ก็อาจจะเป็น ‘ของแถม’ หรือ ‘ของขวัญแกะกล่องรับปีใหม่’ ที่หน่วยงานตั้งใจมอบให้ชาวสงขลาก็เป็นได้?
ไม่ว่าที่มาจะเป็นอย่างไร ปรากฏการณ์นี้ก็ทำให้เห็นว่า บางครั้งข้อจำกัด (หรือความรีบ) ก็สร้างงานสถาปัตยกรรมที่โลกต้องจำ (ดีมั้ย ?) และหมอกระดูกต้องจารึกไว้เหมือนกัน
ชาวสงขลาคนไหนเคยไปลองสนามจริงมาแล้ว
ลองมาเล่าประสบการณ์ ‘การเข้าโค้ง’ ให้ฟังหน่อย ว่ารอดหรือร่วง
อ้างอิง
– StadiumDB China: Rectangular running track to avoid delays
– South China Morning Post: Hurried Chinese officials cut corners to rush out rectangular running track
__
#HatyaiConnext #CurioCity
#HeartYaiComeback #HugHeartYai
#ลู่วิ่งหักศอก #สงขลา #ข่าวสงขลาด #ปาดังเบซาร์