การเป็นคนหาดใหญ่วัดที่ความไวในการคัมแบ็ค… ทั้งน้ำตา Hatyai Resource ร้านในหาดใหญ่ (โปรดรับไว้พิจารณา)
ฟังเสียงสะท้อนจากร้านค้าหลากหลายเจเนอเรชัน ผู้ประกอบการตัวเล็กๆ ที่ใจใหญ่มาก ถึงวินาทีที่ต้องลุกขึ้นสู้ใหม่ และข้อความที่อยากส่งถึงเพื่อนร่วมชะตากรรม เพราะเราเชื่อว่าเสียงหัวใจคนหาดใหญ่… กำลังกลับมาเต้นแรงอีกครั้ง
ถ่ายภาพและสัมภาษณ์ แลต๊ะแลใต้ & On the REC.
เรียบเรียงและกราฟิก Hatyai Connext
ของพังยังพอซ่อม แต่ความกลัวฝนตกยังไม่หายไป ตอนนี้ต้องช่วยตัวเองก่อน รอใครไม่ได้แล้ว น้ำท่วมหนักที่สุดเท่าที่เคยเจอ
ตอนนี้ร้านกันเองกลับมาเปิดได้แล้ว ถึงแม้ว่าวัตถุดิบบางอย่างยังไม่พร้อม เลยเลือกทำเฉพาะเมนูที่ขายง่ายก่อน วันแรกที่น้ำมา น้ำยังไม่เข้าร้าน แค่ท่วมบันไดหน้าร้านสองขั้น ใจยังชื้น คิดว่าคงไม่หนักเหมือนหลายปีที่ผ่านมา วัตถุดิบยังอยู่ในตู้ ไฟก็ดับ แต่เด็กในร้านพักอยู่แถวนี้ เลยชวนกันว่า มีอะไรก็ช่วยกันทำขาย ไม่อย่างนั้นของก็ต้องเสีย ก็เลยหุงข้าวกันสองคน เอาหมู ไก่ กุ้ง ปลา ที่มีอยู่มาทำให้หมด ขายเป็นข้าวกล่อง กล่องละห้าสิบบาท ช่วยกันขาย ช่วยกันประคองไป เพราะช่วงนั้นนักท่องเที่ยวจากมาเลย์ยังติดอยู่ ขายจนของในตู้หมด เหลือแค่ปลาตัวที่ทำไม่ไหว
พอตกกลางคืน มีข่าวว่าน้ำจะมาอีกรอบ ตอนแรกคิดว่าไม่น่าจะสูง เพราะปี 53 น้ำเข้าร้านแค่ระดับหัวเข่า ก็เลยเก็บของขึ้นสูงเท่าที่ทำได้ แต่เช้ามืดน้ำเริ่มข้ามถนน เด็กที่ร้านบอกให้ผัดข้าวแจกก่อน เพราะกลัวข้าวจะเหลือ แก๊สยังใช้ได้ ก็ผัดข้าวไข่อย่างเดียว แจกกันแถวนี้ ใครมาเอาก็ให้ไปคนละกล่องสองกล่อง พอแจกเสร็จน้ำก็เข้าบ้านพอดี เหลือแค่สองคนกับหลานชาย ค่อย ๆ ขนของขึ้นทีละขั้น ทั้งที่ป้าเปลี่ยนหัวเข่ามาทั้งสองข้าง หลานก็กลัวจะล้ม คอยห้ามไม่ให้ลงมา แต่สุดท้ายน้ำก็สูงกว่าที่คิด ต้องยกของขึ้นไปเรื่อย ๆ จนถึงที่พักกระได ไฟก็ตัด มืดทั้งคืน ใช้ตะเกียงกับไฟฉายกันคนละดวง รอบนี้หนักที่สุดตั้งแต่เคยเจอมา
พอน้ำลดวันแรก ลงมาดูแทบไม่รู้จะหยิบอะไรขึ้นมาก่อน ตู้เย็นล้มหมด ของลอยเกลื่อน บอกหลานว่ายังไม่ต้องเก็บ เพราะอยู่กันแค่สองคน เก็บก็ไม่หมด รอให้เด็ก ๆ มาช่วย แต่เขาก็ต้องจัดการบ้านตัวเองก่อน กว่าน้ำประปาจะมา กว่าไฟจะมา ก็เกินสิบวัน ทุกบ้านต้องแย่งกันล้างของ ล้างทุกชิ้น เหนื่อยมาก และไม่เคยอยากให้มันเกิดอีกเลย ตอนนี้แค่เห็นฝนตกหนักก็ผวา คนหาดใหญ่เป็นกันหมด เข้าใจว่าความเสียหายมันเยอะ หน่วยงานก็คงพยายามเต็มที่ แต่พูดตรง ๆ ว่าทุกวันนี้ต้องช่วยตัวเองเป็นหลัก รอใครไม่ได้แล้ว แค่ค่อย ๆ ฟื้นไปวันต่อวัน ทำเท่าที่ทำไหว และอยู่ให้ร้านยังพอเปิดได้เหมือนเดิม
หาดใหญ่หลังน้ำลด คนขายกับข้าวยังเลือกทำเท่าที่มี ช่วยกันขาย ช่วยกันแจก และช่วยกันประคองเมืองนี้ ให้เดินต่อไปได้อีกวันหนึ่ง
ป้าติ๋ม สมรศรี แซ่จิว ร้านอาหารกันเอง
ร้านเก่าแก่ย่านในเมืองหาดใหญ่ กำลังค่อย ๆ กลับมาเปิดร้านหลังน้ำท่วม
“ตอนนี้เปิดได้ประมาณ 90% ยังไม่ครบทั้งหมดค่ะ ยังขาดอุปกรณ์บางอย่าง ต้องค่อย ๆ ซ่อม ค่อย ๆ จ่ายไปก่อน แต่ถ้ามาวันนี้ กินได้ทุกเมนูแล้ว เนื้อ เปื่อย เอ็น มีครบค่ะ ร้านก็พยายามเปิดให้เร็วที่สุด เพราะรู้ว่าคนรออยู่เหมือนกัน”
“ลูกค้าตอนนี้ส่วนมากเป็นคนไทย คนในพื้นที่ เพราะร้านในเมืองหลายร้านยังไม่เปิดเต็มที่ คนก็เลยกระจายไปกินรอบนอก ถ้าเทียบกับก่อนน้ำท่วม ลูกค้ากลับมาประมาณ 70–80% ถือว่าดีแล้ว เพราะทุกคนก็เพิ่งฟื้นเหมือนกัน”
“หยุดขายไปเกือบเดือน ลูกน้องก็ขาดรายได้ เถ้าแก่ก็เหมือนกัน พอเปิดได้ คนก็บอกว่าเบื่อข้าวกล่อง เบื่อมาม่าแล้ว ก็แวะมากินกัน หาดใหญ่มันมีเสน่ห์อยู่แล้ว โดยเฉพาะเรื่องกิน ใครมาหาดใหญ่ยังไงก็ต้องแวะกิน เราเองก็เจอลูกค้าหลายคนที่เสียหายหนัก บางครอบครัวร้องไห้ทุกวัน เราก็เอ็นดู เห็นใจกัน ก็ได้แต่เป็นกำลังใจให้กันไป”
ร้านอาจยังไม่ครบ อุปกรณ์อาจยังไม่พร้อม แต่หัวใจของคนหาดใหญ่…เปิดแล้ว ก๋วยเตี๋ยวชามเดิม ในเมืองเดิม กำลังรอคนกลับมานั่งกินเหมือนเดิมอีกครั้ง
นพวรรณ วงศ์อุปปา ก๋วยเตี๋ยวเนื้อ-หมู เจ๊ชู
“รอบนี้เป็นรอบที่ 4 ที่มีการท่วมใหญ่ รอบนี้น่ากลัวสุด ไม่คิดว่าจะขนาดนี้ เราปลอดภัยดีแต่คนอื่นเขาเสี่ยงทั้งชีวิตและทรัพย์สิน ของเราก็มีแต่เรื่องทรัพย์สินกับธุรกิจที่ได้รับผลกระทบ ธุรกิจเราส่วนใหญ่เป็นร้านอาหารที่จะต้องรีโนเวตเยอะหน่อย เพราะมีผลกระทบถึงงานโครงสร้าง งานตกแต่ง”
“ถ้าเรามัวแต่รอให้ทุกอย่างพร้อม มันจะเสียหายทั้งไปกลับ หนึ่ง ส่วนที่ต้องทำใหม่ ซ่อมใหม่ ถ้าช้าเราก็ต้องรอช่างเพราะคนอื่นจองไปหมดแล้ว และถ้าเปิดช้าเราก็โดนค่าเสียโอกาส ตอนนี้ก็เกือบหนึ่งเดือนแล้ว สอง เราก็ต้องเปิดร้านเพื่อให้พนักงานมีงานทำ เราเองก็มีรายได้เพื่อจ่ายค่าแรง ร้านไหนเปิดได้ก่อนก็ทยอยเปิดตามสภาพ”
“สิ่งที่พอจะทำได้และง่ายที่สุดคือระมัดระวังตัวเอง วางแผน จัดการสต็อกให้ดี แต่หาดใหญ่ธุรกิจเราต้องเน้นการขายหน้าร้าน ให้ปรับธุรกิจหนีน้ำก็ทำไม่ได้ แต่ถ้าต้องลุ้นทุกปีก็จะเหนื่อยหน่อย”
“เรื่องน้ำท่วมเป็นปัญหาหลักของเมืองหาดใหญ่ ผมมองว่าเรื่องเหล่านี้เมื่อรู้แล้ว เคยเกิดแล้ว และมีโอกาสเกิดซ้ำ ก็เอามาเป็นบทเรียน วางแผนระบบจัดการน้ำในวันข้างหน้า”
โชติพร อาทรสิริรัตน์ และภูภูมิ พงศ์ภาณุภาค ร้าน Porn Bar & Izakaya
“ใครที่เจอเรื่องหนักๆ มา พวกเราพร้อมรับฟัง ให้พื้นที่ตรงนี้เป็นที่ระบายความทุกข์… แม้เราจะเป็นส่วนเล็กๆ แต่ก็อยากเป็นฟันเฟืองที่ช่วยขับเคลื่อนเมืองไปด้วยกัน”
“พวกเราเข้ามาเคลียร์ร้านตั้งแต่วันที่ 28 ทันทีที่น้ำลด ขนขยะกวาดโคลนที่เยอะมาก ความเสียหายส่วนใหญ่เป็นอุปกรณ์ไฟฟ้าที่จมน้ำ แต่โชคดีที่ของใช้อื่นๆ ยังล้างทำความสะอาดได้ ตอนนี้ใจเราพร้อมมาก อยากเจอลูกค้า อยากกลับมาชงกาแฟแล้ว ติดแค่นิดเดียวคือรอเครื่องที่กำลังเดินทางมา เป้าหมายแรกคือแค่อยากให้ลูกค้าประจำ อาม่า อาแปะ ได้กลับมามีที่นั่งพักผ่อนเหมือนเดิม”
“เรื่องนักท่องเที่ยวที่หายไป กระทบยอดขายแน่นอน อาจหายไปเกือบครึ่งเพราะเมืองยังไม่พร้อมรับแขกเต็มร้อย แต่ผมยังไม่กังวล เพราะสิ่งที่เห็นหลังน้ำลดคือคนในเมืองเริ่มออกมาเจอกัน มีการช่วยเหลือแลกเปลี่ยนกัน คนพร้อมกว่าช่วยคนที่ไม่พร้อม บรรยากาศแบบนี้แหละที่ทำให้เมืองขยับไปข้างหน้า ไม่ย่ำอยู่กับที่”
“เรายืนยันจะจัดคอนเสิร์ตครบรอบ 3 ปีของร้านต่อ เพราะมองว่ามันจำเป็น ในวันที่เราเจอความหดหู่ เมืองต้องการพื้นที่ผ่อนคลาย ให้คนได้ฟังเพลง ได้ยิ้ม ได้ร้องตะโกนระบายความเครียดออกมาบ้าง พาร์ทเนอร์ทุกคนพร้อมช่วย เราเลยมั่นใจว่าต้องทำให้เกิดขึ้น เพื่อคืนชีวิตชีวาให้เมือง”
“อยากให้ทุกคนออกมาเริ่มใช้ชีวิตกันเร็วๆ ใครที่เจอเรื่องหนักมา มาวางสิ่งนั้นลงที่นี่ แล้วรับกาแฟไปเติมพลังให้ชีวิตดำเนินต่อ แม้ต้องใช้พลังเยอะในการฟื้นฟู แต่ถ้าเราช่วยกันทุ่มพลังตอนนี้ ผลดีจะเกิดกับหาดใหญ่แน่นอน”
ณัฐวัฒน์ ปาลสุข – ร้าน Lucas
“น้ำท่วมครั้งนี้ถือว่าหนักที่สุด เราไม่คิดว่าน้ำจะท่วมสูงขนาดนี้ เพราะรอบแรก (ช่วงวันที่ 21-23 พ.ย.) ก็ท่วมแล้ว พอน้ำลดก็ทําความสะอาด อีกวันหนึ่งน้ำขึ้นมาเร็วมาก ระดับน้ำสูงขึ้นจากปี พ.ศ.2543 ขึ้นมาอีกหนึ่งเมตร ของในร้านพวกอุปกรณ์ ตู้เย็น โต๊ะ 4-5 ตัว พัดลม เสียหายหมด ต้องทิ้งหมดเลย”
“สิ่งที่อยากฝากคือตอนนี้ในคลองก็มีขยะ ถ้าน้ำมาอีกทีกลัวว่ามันจะเอ่อล้นเพราะน้ำไหลได้ไม่เต็มที่”
“ตอนนี้คนยังน้อยอยู่ เพราะไม่ค่อยรู้ว่าร้านเปิดแล้ว ขอเชิญชวนมาชิมได้นะคะ เมนูครบแล้วขาดแค่ลูกค้า รสชาติเหมือนเดิม แม่ครัวคนเดิม” (หัวเราะ)
เฮียเม้ง กับป้าบัว ร้านบัวก๋วยจั๊บข้าวต้มปลา
ย่านนี้คนค้าขายส่วนใหญ่จะเป็นเจ้าของธุรกิจ ทํางานภายในครอบครัว แต่ร้านเราเป็นงานบริการ พนักงานของเราทุกคนรวมถึงนักดนตรี เป็นลูกจ้างรายวัน ทุกคนยังต้องเผชิญปัญหาทั้งสภาพจิตใจ ทั้งเรื่องของการใช้จ่าย ถ้าร้านปิดทุกคนก็ต้องหยุดงานทั้งหมด กิจวัตรประจำวันพวกเขาก็ต้องเปลี่ยนไป แต่หากเราเปิดร้านได้เร็ว ทุกคนก็ได้กลับมาทำงาน
กลางคืนแถวนี้มันเงียบมาก รถก็ไม่ค่อยมี แต่พอน้ำท่วม เราโพสต์ในเพจร้าน ว่าใครที่ต้องการตามหาญาติที่อยู่ย่านนี้ให้แจ้งมา เพราะเราจะเข้ามาดูพนักงาน ก็ปรากฏว่ามีคนทักมาที่เพจร้านเยอะมาก ทั้งลูกหลานของคนที่อยู่ในนี้ ที่เขาไม่อยู่ในหาดใหญ่ เขาก็เป็นห่วงครอบครัวของเขา ก็ทักมาในเพจร้านบอกว่า ไปช่วยไปดูให้หน่อย
เรามีผู้ติดตามในเพจในติ๊กต๊อกจำนวนหนึ่ง ไม่เยอะมาก แต่เราคิดว่าเราเป็นกระบอกเสียงได้ ปรากฏว่าพอเขาทักมาเราก็เดินเข้ามาในซอยมาตามที่ทุกคนให้ช่วยดู ก็ปรากฏว่า เออยังมีผู้คนอยู่เยอะ เราก็เลยได้ทักทายเขา วันที่เราไปหาเขาคือทุกคนเขาก็ปลอดภัยแหละ แต่แค่วันนั้นน่ะมันติดต่อกันไม่ได้เลย คนภายนอกเขาก็หวงมาก เราก็เลยเดินไปหาเขาบอกว่า ลูกหลานเขาทักมาที่เพจเรานะ แบบเขาเป็นห่วงมาก เราก็เอาโทรศัพท์เรา วีดีโอคอลให้เขาได้คุยกันแค่เขาได้ยินเสียงแค่แบบ 1-2 นาที เขาก็ดีใจมาก
แล้วพอช่วงน้ำลดทุกคนมาทักทาย แล้วเราก็ยังจำเขาได้หมด เขาก็เริ่มแบบเห็นเราเร่งทำร้านเขาก็เดินมาให้กําลังใจ ว่าขอให้น้องกลับมาเปิดได้เลย เพราะเขารู้ว่าร้านเราลงทุนไป และก็เพิ่งเปิดได้ไม่นาน เขาให้กําลังใจว่าขอให้เรากลับมาได้เร็ว ๆ ซึ่งบรรยากาศแบบนี้เพิ่งมาเกิดขึ้นในช่วงนี้ เพราะก่อนหน้านี้เราแทบไม่ได้ปฏิสัมพันธ์กับใครเลย
สำหรับเราที่อยู่ตรงนี้เราเห็นพลังของทุกคน คือผู้ประกอบการหาดใหญ่ที่เราได้คุยแทบจะไม่มีใครนึกถึงตัวเองเลย เขาจะพูดถึงพนักงานของเขา ลูกค้าของเขา เราเลยมีความรู้สึกว่ายังไงมันก็กลับมาได้เร็ว เพราะทุกคนกำลังเร่งมือ ไม่ใช่แค่ผลกําไรที่เขาคาดหวัง แต่เขาแค่อยากให้ร้านเขายังคงอยู่ อยากให้หาดใหญ่(ก่อนน้ำท่วม)ยังเป็นภาพที่ทุกคนติดตาอยู่
อยากจะบอกทุกคนว่า ถ้าทุกคนมาหาดใหญ่ในตอนนี้ ทุกคนก็ยังจะเห็นหาดใหญ่แบบเดิม ทุกคนก็ยังใช้ชีวิตเหมือนเดิม แต่จะยิ่งไปเติมเต็มหัวใจของคนหาดใหญ่ ที่เขาอยากจะกลับมาอีกครั้ง
วันนี้เหตุการณ์มันผ่านไปแล้ว ทุกคนพร้อมจะกลับมาเป็นเหมือนเดิม คนที่เป็นผู้บริหารนั้นมีอำนาจที่ทำให้หาดใหญ่เป็นเหมือนเดิม มากกว่าพลังใจของเราอีก ก็อยากให้เขามาช่วยทำให้หาดใหญ่กลับมาเป็นเหมือนเดิมโดยเร็วที่สุด
อิศมนต์ เจียมสวัสดิ์ ร้าน Intercorner
“ตอนนี้กลับมาได้สัก 20% เพราะของเราเสียหายเยอะ แล้วเป็นของชิ้นเล็กด้วย อีกอย่างคือตอนนี้ช่างงานเยอะ ส่วนเราก็ต้องรีบระบายสินค้า อย่างของบางชิ้นปกติเราขายชิ้นละ 200 บาท ตอนนี้เหลือชิ้นละ 10 บาท ล้วนแต่เป็นสินค้าเกรดดี แต่เราก็ต้องรีบขายออกให้เร็ว เพราะถ้าเก็บไว้ก็จะมีแต่เสียหายเพิ่ม ตอนนี้เครื่องมือช่างจะขายดี บางอย่างก็ขายหมด มีทั้งคนที่มาซื้อไปใช้งานเพราะช่วงนี้ช่างงานเยอะ หรือบางคนก็เอาไปขาย”
“สินค้าพวกน๊อต สกรู ต้องรีบขายออกให้เร็วที่สุดเพราะถ้าปล่อยไว้จะเป็นสนิมแล้วขายไม่ได้ วันนี้ลูกค้าสามารถเข้ามาเลือกได้เลย แล้วเราก็จะคิดราคาถูกมากมาก อย่างปกติขายชิ้นละ 200 จะเหลืออยู่ที่10 บาท 20 บาท ซึ่งก็ขาดทุนแต่ก็ดีกว่าทิ้งไปเปล่า ๆ เคยเจอน้ำท่วมบ้าง แต่รอบนี้ท่วมสต๊อกเราหมดเลย ทุกครั้งจะมันจะเหลือสต๊อกให้พี่ไง (ชี้ไปที่รอยน้ำครั้งก่อน ๆ) แต่รอบนี้คือไม่มีเหลือจมน้ำทั้งหมด”
“เหนื่อย ไม่รู้จะไปต่อไหวมั้ย อีหมดแรงซะก่อนไม่ไ I’mหว ทีแรกก็คิดว่าจะไม่ต่อแล้ว จะไม่ไม่ต่อแล้ว แต่ว่าลูกค้าเขาเหมือนติดร้าน แล้วก็เขาบอกว่าหาซื้อจากที่อื่นไม่ได้ เพราะในหาดใหญ่มีร้านแบบนี้มีแค่ 3 ร้าน แล้วถ้าเราเลิก พวกช่างเ้ขาก็จะหาซื้อของแบบนี้ไม่ได้”
“เราเปิดมา40ปีแล้ว จะทิ้ง(ร้าน)ก็จะกระทบเขา กลัวลูกค้าต่างจังหวัดบ้าง อะไรบ้าง ถ้าเราเลิกไปลูกค้าจะไม่มีที่ซื้อของอย่างนี้ เขาขอร้องว่า ไม่เลิกได้ไหม แต่ว่าเราก็เหนื่อย แบบไม่รู้จะไหวมั้ย ตอนนี้ก็ทำไปก่อนเรื่อย ๆ ตอนนี้ถ้าเขารับครั้งละเป็นกอง ๆ เราก็จะสั่งจากกรุงเทพมา แล้วก็ให้เขามารับไปเลยทั้งหมด จะไม่มาค้างไว้ที่ร้าน ส่วนที่ร้านตอนนี้ก็ขายปลีกไปขายไปเรื่อย ๆ”
ให้ช่วยดูเรื่องน้ำตั้งแต่ต้นทาง อย่าให้มันท่วมขนาดนี้อีก รอบนี้ที่เสียหายขนาดนี้เราฟังผู้นําด้วยว่าเอาอยู่ ไม่เป็นไร เราเลยชะล่าใจไง ไม่เตรียมของ แต่พอพูดถึงเตรียมก็ไม่รู้จะเตรียมไปไหน สุดท้ายบ้านพักจม ร้านค้าจม รถจมหมดอย่างนี้ไง
พี่โอ๋ อรัญญา ร้านคลังน๊อต
“ถามว่าหาดใหญ่จะกลับมาไหม คิดว่าทุกคนอยากฟื้นกลับมานะ แต่เราคิดว่ามันขึ้นอยู่กับกำลังใจของแต่ละคน บางคนกำลังใจมากก็จะเห็นได้ว่าร้านกลับมาเปิดเร็ว บางคนกำลังใจน้อยก็ช้าไปเลย แต่ก็เห็นว่าทุกคนกำลังพยายามเต็มที่อยู่”
“น้ำท่วมครั้งนี้ถือว่าหนักที่สุดในประสบการณ์ชีวิตที่ผ่านมา ที่เรากลับมาเปิดเร็วไม่ใช่เพราะตัวเราคนเดียว แต่น้องๆในร้านอยากให้กลับมาเปิดเร็ว ไม่ใช่แค่ว่าเราได้ค้าขาย แต่เราอยากให้กำลังใจลูกค้าที่เดินเข้ามาหาเรา และเราก็ต้องการรับกำลังใจเหมือนกัน”
“ในเรื่องการบริหารจัดการ เรามองว่าหน่วยงานภาครัฐระดับประเทศ ควรจะทำงานร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่นมากกว่านี้ ครั้งนี้เราเห็นเลยว่าไม่สอดคล้องกันเลยทำให้ป้องกันภัยพิบัติไม่ได้ คงเป็นเรื่องที่ต้องเรียนรู้และปรับปรุง
“ดังนั้น ความร่วมมือของภาคเอกชนก็สำคัญเหมือนกันที่เรียกร้องความต้องการของพื้นที่ ว่าการแก้ไข การตอบรับสถานการณ์ของภาครัฐควรจะเป็นอย่างไร แต่ถ้ารัฐทำมาอย่างหนึ่ง เอกชนส่งเสียงอีกแบบหนึ่ง ก็ไม่ได้ใช้ประโยชน์เต็มที่”
“ภาพในอนาคตเรามองเห็นถึงความไม่มั่นใจของประชาชนในหาดใหญ่ ถ้าเกิดภาวะวิกฤตแบบนี้อีกหรือไม่ในอันสั้น แม้เราได้เจอจุดสูงสุดของเหตุการณ์ไปแล้ว แต่ด้วยภาวะโลกร้อนมันอาจจะเกิดเหตุการณ์แบบนี้อีก”
“คงเป็นเรื่องที่ต้องเรียนรู้และปรับปรุง มันถึงจะเป็นบุคคลและองค์กรที่พัฒนา ไม่ย่ำอยู่กับที่ ถึงตัวเมืองในภาพรวมอาจไม่ได้พัฒนาเรื่องรายได้ แต่พัฒนาเรื่องคุณภาพการดำเนินชีวิต เรื่องเศรษฐกิจก็จะมาเอง”
ทัศนีย์ เธียรศิลากุล ร้าน Hood
